✅ Co działa: kreatyna
Kreatyna to najlepiej przebadany suplement w historii sportu. Setki badań. Wnioski są jednoznaczne:
- ▸ Zwiększa siłę o 5–15%
- ▸ Przyspiesza regenerację
- ▸ Zwiększa objętość mięśni (poprzez zatrzymanie wody w komórkach)
- ▸ Jest bezpieczna — nie niszczy nerek, nie powoduje łysienia (to mity)
Dawkowanie
5 g dziennie, codziennie.
Bez cykli, bez ładowania (chyba że chcesz). Ładowanie może przyspieszyć nasycenie mięśni, ale nie zwiększa końcowego efektu.
Monohydrat — najtańsza forma, działa tak samo.
Drogie "kre-alkalyny", jabłczany, estry etylowe — brak dowodów na przewagę nad monohydratem. To czysty marketing.
Koszt: ~30 zł za 500 g (100 dni stosowania).
30 groszy dziennie. Tyle kosztuje jedyny suplement z twardymi dowodami.
🤔 Co (może) działa: odżywka białkowa
Białko w proszku to nie magia — to po prostu wygoda. Jeśli nie jesteś w stanie dostarczyć wystarczającej ilości białka z jedzenia, WPC lub izolat są OK.
Ale nie zastępują jedzenia. I nie budują mięśni szybciej niż białko z kurczaka. Organizm nie rozróżnia aminokwasów z proszku od tych z piersi z kurczaka.
❌ Co NIE działa: cała reszta
🔥 Spalacze tłuszczu
Kofeina + zielona herbata + chwytliwa nazwa. Efekt: może 2–3% przyspieszenia metabolizmu. Czyli 30–50 kcal dziennie. Pół jabłka.
Za 89 zł miesięcznie dostajesz efekt, który osiągniesz jedząc o jeden kęs mniej przy każdym posiłku.
🧬 Boostery testosteronu
Tribulus, maca, cynk — zero dowodów na wzrost testosteronu u zdrowych mężczyzn. Jeśli masz niedobór cynku, suplementacja cynkiem pomoże wrócić do normy — nie ponad nią.
Jedynym "boosterem testosteronu" z dowodami jest sen, odpowiednia ilość tłuszczu w diecie i unikanie deficytu kalorycznego poniżej rozsądku.
⚡ Przedtreningówki
Kofeina + beta-alanina + barwnik. Kofeinę możesz wypić w kawie. Beta-alanina daje lekkie zwiększenie wytrzymałości przy seriach trwających 60–240 sekund. Nie potrzebujesz tego.
Czarna kawa przed treningiem: koszt ~1 zł. Przedtreningówka: 5–7 zł za porcję. Efekt ten sam.
🧪 BCAA
Kompletnie bezużyteczne, jeśli jesz wystarczająco dużo białka. Badania pokazują, że BCAA hamują syntezę białek mięśniowych, jeśli nie są dostarczane razem z pozostałymi aminokwasami.
BCAA to 3 aminokwasy z 9 egzogennych. Podając tylko 3, organizm nie ma z czego budować. Musisz dostarczyć wszystkie 9 — czyli po prostu zjeść białko.
💊 Glutamina
Zero dowodów na wpływ na budowę mięśni. Przydatna tylko przy problemach jelitowych — i to w dawkach klinicznych (10–30 g/dzień), nie tych z przedtreningówek (1–2 g).
💸 Ile tracisz na suplementy?
Typowy "stos" początkującego (ceny z popularnych sklepów):
336 zł × 12 = 4 032 zł rocznie
Na nic.
Za te pieniądze możesz kupić:
- ▸ Gryf, obciążenie i ławeczkę
- ▸ Albo rok kreatyny + 100 kg kurczaka
📋 Podsumowanie
Kreatyna
Tak — 5 g dziennie, zawsze. Monohydrat. 30 groszy dziennie.
Białko w proszku
Tylko jeśli nie jesteś w stanie zjeść wystarczająco dużo z jedzenia. To wygoda, nie konieczność.
Wszystko inne
Nie warto. Spalacze, boostery, BCAA, glutamina, przedtreningówki — zero twardych dowodów.
Nie daj się nabrać na kolorowe pudełka.
Twoje pieniądze, Twoje zdrowie, Twój wybór.